<آه ای عمرانیها! IT را دریابید! سه شنبه ۱۷ مرداد ۸۵
چند روز پیش مقالهای خواندم در مجلهی ارتباطات که به بررسی آشفتگی بازار و قوانین و سیاستگزاری بازار IT ایران و مقایسهی آن با مهندسی عمران پرداخته بود. مثال بسیار واضح و گویا بود. شما اگر یک مهندس عمران باشید، بسته به این که چه قدر سرمایه داشته باشید، کاملا مشخص است که در چه نوع پروژههایی میتوانید سرمایهگذاری کنید. آپارتمانسازی، برجسازی، مجتمعسازی و شهرکسازی هر یک نیازهای کاملا مشخصی دارد که تکلیف سرمایهگذار را مشخص میکند. مهندسان پیمانکاران و مشاوران و نیز شرکتهای مشاور و پیمانکار عمرانی رتبهبندی کاملا رسمی و مشخصی دارند و مشخص است که بر اساس رتبهبندی در چه مناقصهها و پروژههایی میتوانند شرکت کنند و در کدام نمیتوانند. سازمان نظام مهندسی نه تنها بر میزان دانش فنی مهندسان عمران نظارت دارد، بلکه مهندسان برق-قدرت و مکانیک را که در این حیطه مایل به کار هستند را نیز تحت پوشش قرار میدهد و خلاصه این که سرمایهگذاری بازار مهندسی عمران در ایران بسیار باثباتتر و مشخصتر و شفافتر از بازار سرمایهگذاری IT در ایران است. البته مقدار زیادی از این مشکل به سیال بودن شدید این بازار در کل دنیا برمیگردد. نه تنها در ایران که در کل دنیا اگر طرح تجاری مناسب نداشته باشید، (و حتی اگر هم داشته باشید) دلیلی ندارد که سرمایهگذاری شما موفقیتآمیز باشد و ورشکست نشوید.
بنابراین مشکل اصلی IT در تمام دنیا خلاقیت فوقالعاده زیاد مورد نیاز و رقابت شدیدی است که در این بازار وجود دارد و ارائهی طرحهای تجاری موفق را دشوار میکند. اما در برخی رشتههای دیگر و از جمله عمران چنین مشکلی به این حادی وجود ندارد.
اما مسالهی مهمتری که مشکل سرمایهگذاری IT در ایران را تشدید میکند، وجود ریسکهای متعدد و از درجهی بالا از نقاط غیر قابل کنترل توسط سرمایهگذار است. این ریسکها به عدم وجود قوانین بنیادی مناسب، عدم مشخص بودن استراتژی در این بخش، عدم مشخص بودن استراتژی ملی، عدم ثبات سیاسی، سوء مدیریت دولتی، تغییرات فوقالعاده شدید در قوانین و مقررات بدون انجام کار کارشناسی کافی و عدم حاکمیت قانون و موارد مشابهی از این دست برمیگردد.
خلاصه این که درست است که بازار سرمایهگذاری IT بازار پرریسکی است اما دولت میتواند با کم کردن ریسکهایی که از عدم انجام درست وظایف دولت به وجود میآید، کارآفرینان این عرصه را یاری رساند.
